DigitaleZorgGids: blind of slechtziend

Bent u blind of slechtziend? DigitaleZorgGids zocht uit wat digitale zorg voor u kan betekenen. (laatst ge├╝pdate: 31 oktober 2017)

Voor mensen met een visuele beperking, mensen die beperkt zicht hebben of zelfs volledig blind zijn, bestaan er al decennia traditionele hulpmiddelen als een taststok, ‘pratend’ horloge of brailleleesregel. Het aanbod van technologische innovaties gericht op deze doelgroep groeit echter ook.

Wat voor digitale zorgdiensten kunt u gebruiken?

DigitaleZorgGids heeft geprobeerd om voor mensen met een visuele beperking een zo volledig mogelijk overzicht te maken van digitale zorgdiensten waar u gebruik van kunt maken. Naast de meer algemene digitale zorgdiensten die uw zorgverlener mogelijk al biedt – zoals een e-consult, online herhaalrecept of inzage in uw medische dossier – hebben wij voor u een selectie gemaakt van specifieke apps, sites en services.

Mist u een app, site of ander product in dit overzicht? Laat dit dan weten aan onze redactie via redactie@digitalezorggids.nl

Wat vindt de patiëntenvereniging?

Ellen van Herk van de Oogvereniging: “eHealth staat bij ons sterk op de radar, maar we hebben het wel iets breder getrokken. Het gaat niet alleen om digitale zorg, maar om digitale toegankelijkheid in algemene zin.  Smartphones hebben spraaksoftware en op pc’s kan speciale spraak- of vergrotingssoftware geïnstalleerd worden, maar niet elke site of elke app is zomaar toegankelijk voor die software. Wij zijn er alert op dat onze doelgroep privézaken, zoals het gebruik van overheidsdiensten, belastingaangiften of inzage in het medische dossier, zelfstandig (zonder hulp) kunnen regelen. Daarvoor is die digitale toegankelijkheid belangrijk.”

We houden het aanbod van nieuwe apps en wearables wel in de gaten. We worden dagelijks gebeld voor patiënten met vragen over bruikbare apps. “De Ooglijn is de grootste informatielijn voor mensen met een oogaandoening. Een deel is medische vragen, maar een groot deel van de gesprekken gaat ook over (digitale) hulpmiddelen voor bijvoorbeeld lezen, autorijden of internetnetten”, zegt Van Herk.

Er komen per jaar wel een paar nieuwe innovatieve producten op de markt, vertelt Van Herk. “Het is soms wel de vraag hoeveel mensen er in de praktijk gebruik van zullen of kunnen maken, bijvoorbeeld vanwege de hoge kosten of de uitvoering van zo’n apparaat. Wij gaan ook geen bindend advies geven of producten aanraden. We geven in ons blad OOG  alleen weleens een overzicht van apps of kleurendetectoren en zeggen ‘hier kunt u bij gebaat zijn’.”

Relevante apps

In de afgelopen jaren zijn er talloze nieuwe apps gericht op mensen met een visuele beperking bijgekomen. Sommige van deze apps werden ontwikkeld door bedrijven, anderen werden bedacht en gemaakt door mensen die zelf blind of slechtziend zijn en op zoek waren naar een oplossing voor praktische problemen in het dagelijks leven. Bijvoorbeeld hulp bij het herkennen van objecten, het voorlezen van teksten of bij het navigeren in een stad.

BeMyEyes
Bij BeMyEyes (iOS | Android | gratis) bieden wereldwijd mensen die wel kunnen zien hulp aan mensen die blind of slechtziend zijn. Bijvoorbeeld als je even een paar ogen nodig hebt om te zien of een pak melk nog goed is, welke kleur een jas is, of de lampen nog aanstaan of de weg op een druk perron. Mensen met een hulp vraag kunnen via de noodknop in de app verbinding zoeken met iemand die hulp biedt. Zodra er verbinding is wordt er een video-verbinding gemaakt zodat men mee kan kijken.

VO Calender of VA Calender
De iPhone app VO Calendar (10,99 euro) is een speciale agenda voor mensen met een visuele beperking. De app kan gebruikt worden om op een snelle en handige manier afspraken in je agenda op te nemen, door deze in te spreken. De app heeft daarnaast extra grote letters en een hoog contrast. VO Calendar is gericht op VoiceOver gebruikers. Er is ook een iPad-versie, de VA Calendar (4,99 euro), geoptimaliseerd voor slechtziende gebruikers.

Aipoly Vision
Met de app Aipoly Vision (iOS | Android | gratis) kunnen gebruikers objecten (laten) herkennen. De app leest hardop voor wat er in het beeld te zien is als een gebruiker de camera op iets richt en op knop onderin het scherm klikt. In de praktijk blijkt de app het ook weleens fout te hebben, maar vaak komt het product wel in de goede richting. Aipoly Vision kan ook gebruikt worden om kleuren te herkennen.

ColorSay
ColorSay (iOS | 5,49 euro) is een zogenaamde kleuren-scanner. De app is specifiek gericht op (kleuren)blinde gebruikers en is geoptimaliseerd om samen te werken met de VoiceOver functie van de iPhone. Gebruikers richten de camera op een kleur en horen vervolgens hardop welke kleur dit is. ColorSay kent de kleurnamen in het Engels, Duits, Frans, Spaans, Italiaans, Nederlands, Turks, Russisch, Chinees en Japans.

TapTapSee
Deze app helpt gebruikers eveneens bij het herkennen van producten. Gebruikers maken een foto van een object, een blik soep, een pen of hamer – en TapTapSee (iOS | gratis) vertelt wat er op de foto staat. Een foto wordt gemaakt door twee keer op het scherm te tikken. TapTapSee herkent ook kleuren. De app werkt daarnaast goed met VoiceOver, zodat gebruikers kunnen laten voorlezen wat er in beeld staat.

Daisylezer
Via de app Daisylezer (iOS | Android | gratis) kunnen gebruikers gratis allerlei gesproken kranten, boeken en tijdschriften luisteren die worden aangeboden door het Loket Passend Lezen. De allernieuwste titels zijn nog niet te vinden in de app, maar het aanbod van leesmateriaal is groot. Gebruikers kunnen bladwijzers plaatsen om passages terug te vinden en van kranten en tijdschriften kunt u artikelen in een eigen plakboek opslaan. Daisylezer heeft grote, duidelijke knoppen en kan eveneens bediend worden met VoiceOver toepassing van uw smartphone.

Brighter and Bigger
Brighter and Bigger (iOS | Android | gratis) is in feite een mobiele loep om teksten van papier te lezen. De camera doet daarbij dienst als leesbril. Via de app kunnen teksten of objecten groter worden gemaakt. Dankzij kleur- en contrastinstellingen is het mogelijk om een tekst zo goed leesbaar mogelijk te maken.

ViaOpta Nav
De app ViaOpta Nav (iOS | Android | gratis) kan gebruikt worden om mee te navigeren en maakt gebruikt van de ingebouwde gps van een smartphone. Gebruikers kunnen via de app hun route bepalen en krijgen onderweg updates over waar zij zich bevinden, over de richting en de afstand.

BlindSquare
De betaalde app BlindSquare (iOS | 43 euro) vertelt gebruikers wat er in de buurt is, bijvoorbeeld een bushalte, bibliotheek of restaurant. BlindSquare maakt gebruikt van de ingebouwde gps en kompas van uw toestel. Deze informatie wordt gecombineerd met alle data die bekend is bij FourSquare, een app waarbij gebruikers kunnen inchecken op bepaalde locaties. Gebruikers kunnen bijvoorbeeld aan de app vragen “Wat is het leukste café binnen een afstand van 200 meter?” of “Waar is het postkantoor?”. De app werkt zowel op de iPhone als Ipad, maar is nog niet beschikbaar voor Android toestellen. 

Bariméus Zien App
De Zien App (iOS | gratis) is ontwikkeld door Stichting Bartiméus, een instelling ten behoeve van zorg voor slechtziende en blinde mensen. De Zien app laat gebruikers ervaren hoe het is om een van de vijf meest voorkomende varianten van een visuele beperking te ervaren, bijvoorbeeld staar, glaucoom of maculadegeneratie. Het is mogelijk om verschillende stadia van deze vorm van slechtziendheid te vergelijken. Op deze manier hopen de makers anderen een indruk te geven van hoe het is om met deze aandoening te leven.

Wearables

Naast de traditionele hulpmiddelen voor mensen die blind of slechtziend zijn, zijn er ook nieuwe, innovatieve producten op de markt.  

Eén van die producten is de MyEye van het Israëlische bedrijf OrCam. De MyEye is een los apparaatje dat op iedere bril gezet kan worden. Dit apparaatje is met een dun kabeltje verbonden met een kastje dat bijvoorbeeld in de broek- of jaszak gedragen wordt. Met MyEye kunnen teksten, een straatnaambord, een bankbiljet, menukaart of computerscherm worden opgelezen door ernaar te ‘kijken’. MyEye kan eveneens objecten of mensen herkennen als deze eenmalig in het systeem zijn gezet. Zo kunnen gebruikers bijvoorbeeld een vriend of vriendin met naam aan het systeem toevoegen of een favoriet blikje frisdrank laten herkennen.

Digitale zorg beloftes

Naast concrete producten, wordt er op internet en tijdens bijeenkomsten ook al volop gesproken over digitale zorg beloftes voor mensen met een visuele beperking. Sommige digitale zorg producten zijn nu al verkrijgbaar, soms alleen nog niet in Nederland alleen, anderen zijn nog in ontwikkeling.

Het bedrijf eSight ontwikkelt een speciale bril met een headset en zogenaamde controller. In de headset – een soort VR-bril -  zit een kleine camera die een live videoverbinding naar de controller stuurt. De controller past deze beelden vervolgens aan om ze beter zichtbaar te maken voor een drager, bijvoorbeeld door te zoomen of door het contrast aan te passen. Dat videosignaal wordt teruggestuurd naar de headset en op led-schermen voor de ogen van de drager geprojecteerd. Volgens de makers worden gebruikers van eSight niet misselijk of draaierig en kan men eSight ook tijdens het lopen of bewegen gebruiken. De eSight is nog niet te koop.

Nog een innovatieve oplossing waar momenteel aan wordt gewerkt is de Sunu Band. De Sunu Band is een armband met een ingebouwde sonarsensor die gebruikers zogeheten haptische feedback geeft. Het ultrasone geluid dat de Sunu uitzendt, kaatst van objecten terug naar de sensoren in de band. De Sunu kan vervolgens detecteren hoe sterk de terugkerende golven zijn en geeft aan de hand daarvan een vibratie af. Die vibratie wordt sterker of zwakker, afhankelijk van hoe ver weg een object is. Dankzij de Sunu zouden gebruikers makkelijker zelf een wandeling kunnen maken of zelfs hardlopen.

De Sunu kan worden gekoppeld aan een smartphone applicatie. Daar kan onder andere worden ingesteld hoe gevoelig de haptische feedback moet zijn. In de nabije toekomst zou de Sunu app gekopped kunnen worden aan Google Maps, zodat het ook makkelijker wordt om een specifieke route te lopen.

Aandoening: Oogaandoeningen
2 november 2017
DigitaleZorgGids: blind of slechtziend

Er zijn nog geen reacties

Reageren